Αναδρομική ενίσχυση με φόντο τις γιορτές: Έρχεται το νέο Market Pass

Περίπου 190.000 νοικοκυριά αναμένεται να ωφεληθούν από το νέο πρόγραμμα επισιτιστικής βοήθειας. Ποιοι εντάσσονται, πώς θα λειτουργεί η ηλεκτρονική κάρτα, πού θα χρησιμοποιείται και τι προβλέπεται για την πρώτη πληρωμή του Δεκεμβρίου.

Μια νέα μορφή οικονομικής στήριξης για τα νοικοκυριά που αντιμετωπίζουν σοβαρές οικονομικές δυσκολίες σχεδιάζεται να τεθεί σε εφαρμογή μέσα στους επόμενους μήνες, με την ονομασία Market Pass. Το πρόγραμμα προβλέπει τη χορήγηση ηλεκτρονικού κουπονιού για την αγορά τροφίμων και βασικών ειδών διαβίωσης, με τη μηνιαία αξία της ενίσχυσης να υπολογίζεται περίπου στα 60 ευρώ.

Σύμφωνα με τον σχεδιασμό του υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, περίπου 190.000 νοικοκυριά αναμένεται να ενταχθούν στο νέο σύστημα, το οποίο φιλοδοξεί να αλλάξει τον τρόπο με τον οποίο παρέχεται η επισιτιστική βοήθεια. Αντί για τη διανομή συγκεκριμένων πακέτων τροφίμων, οι δικαιούχοι θα αποκτούν τη δυνατότητα να επιλέγουν οι ίδιοι τα προϊόντα που χρειάζονται, ανάλογα με τις ανάγκες της οικογένειάς τους.

Το ενδιαφέρον επικεντρώνεται στην πρώτη καταβολή, η οποία έχει τεθεί ως στόχος να πραγματοποιηθεί πριν από τα Χριστούγεννα του 2026. Η αρχική πίστωση ενδέχεται να περιλαμβάνει και αναδρομικά ποσά, τα οποία σε ορισμένες περιπτώσεις μπορούν να φτάσουν έως και τα 1.000 ευρώ. Πρόκειται για μια σημαντική ενίσχυση για οικογένειες που δυσκολεύονται να ανταποκριθούν ακόμη και στις καθημερινές δαπάνες του σούπερ μάρκετ.

Ποιοι θα πάρουν το κουπόνι

Βασική ομάδα ωφελουμένων είναι οι δικαιούχοι του Ελάχιστου Εγγυημένου Εισοδήματος (ΕΕΕ), ενώ προβλέπεται να υπάρχει δυνατότητα ένταξης και άλλων νοικοκυριών που βρίσκονται σε συνθήκες ακραίας φτώχειας.

Για τις τελευταίες περιπτώσεις, η οικονομική αδυναμία θα μπορεί να τεκμηριώνεται μέσω των αρμόδιων κοινωνικών υπηρεσιών των δήμων και των Κέντρων Κοινότητας, με πιστοποίηση απορίας ή σχετική κοινωνική έκθεση. Με αυτόν τον τρόπο επιχειρείται να καλυφθούν και περιπτώσεις ανθρώπων που αντιμετωπίζουν σοβαρά προβλήματα διαβίωσης, χωρίς απαραίτητα να εντάσσονται αυτομάτως στην κύρια κατηγορία δικαιούχων.

Το τελικό ύψος της ενίσχυσης θα εξαρτάται από τη σύνθεση του νοικοκυριού και τα κριτήρια που θα προβλέπει το πρόγραμμα. Τα 60 ευρώ αποτελούν τη μέση μηνιαία αξία και όχι ένα ενιαίο ποσό που θα καταβάλλεται υποχρεωτικά σε όλους.

Πώς υπολογίζονται τα αναδρομικά

Ένα από τα σημαντικότερα στοιχεία του νέου προγράμματος είναι η πρόβλεψη για αναδρομική ενίσχυση. Το ποσό των 1.000 ευρώ έχει προκαλέσει αυξημένο ενδιαφέρον, ωστόσο δεν θα πρέπει να θεωρείται δεδομένο για κάθε δικαιούχο.

Η τελική πίστωση θα συνδέεται με το χρονικό διάστημα για το οποίο θεμελιώνεται δικαίωμα συμμετοχής στην επισιτιστική βοήθεια και με την εκπλήρωση των προβλεπόμενων προϋποθέσεων. Ενδεικτικά, με βάση μια μηνιαία ενίσχυση 60 ευρώ, ένα εξάμηνο αντιστοιχεί σε συνολικό ποσό 360 ευρώ. Εάν συνυπολογιστεί μεγαλύτερο διάστημα αναδρομικής στήριξης, η αρχική καταβολή μπορεί να αυξηθεί σημαντικά.

Το σύστημα προβλέπει αρχική ενσωμάτωση ποσού που αντιστοιχεί σε περίοδο έξι μηνών, ενώ στη συνέχεια θα υπάρχει δυνατότητα επαναφόρτισης της ηλεκτρονικής κάρτας, εφόσον εξακολουθούν να πληρούνται οι όροι συμμετοχής.

Πού θα μπορούν να κάνουν αγορές

Η χρήση του Market Pass θα αφορά την προμήθεια τροφίμων και βασικών ειδών υλικής βοήθειας από επιχειρήσεις που θα συμμετέχουν στο πρόγραμμα. Στα σημεία διάθεσης αναμένεται να περιλαμβάνονται σούπερ μάρκετ, μικρά παντοπωλεία και λαϊκές αγορές.

Η δυνατότητα πραγματοποίησης αγορών από διαφορετικά καταστήματα αποτελεί μία από τις βασικές αλλαγές σε σχέση με το προηγούμενο μοντέλο επισιτιστικής βοήθειας. Οι δικαιούχοι δεν θα είναι υποχρεωμένοι να παραλαμβάνουν προκαθορισμένα προϊόντα, αλλά θα μπορούν να επιλέγουν εκείνα που ανταποκρίνονται στις πραγματικές ανάγκες τους.

Ωστόσο, το ηλεκτρονικό κουπόνι θα έχει συγκεκριμένους περιορισμούς. Δεν θα μπορεί να χρησιμοποιείται για την αγορά καπνικών προϊόντων, αλκοολούχων ποτών και ειδών τυχερών παιχνιδιών. Επίσης, δεν θα υπάρχει δυνατότητα ανάληψης μετρητών ή μετατροπής του υπολοίπου σε χρήματα.

Οι επιχειρήσεις που επιθυμούν να συμμετάσχουν θα πρέπει να εγγραφούν στο προβλεπόμενο μητρώο παρόχων και να πληρούν τις προϋποθέσεις που θα καθοριστούν.

Χωρίς νέα αίτηση για όλους

Σημαντικό ζήτημα για τους ενδιαφερόμενους είναι και η διαδικασία ένταξης. Ο σχεδιασμός προβλέπει αξιοποίηση των υφιστάμενων στοιχείων του Ελάχιστου Εγγυημένου Εισοδήματος, ώστε να περιοριστεί η γραφειοκρατία και να μην απαιτηθεί κατ’ ανάγκη η δημιουργία μιας νέας, ξεχωριστής διαδικασίας αιτήσεων για όσους ήδη πληρούν τα κριτήρια.

Οι ειδικότερες λεπτομέρειες για την ενεργοποίηση των ηλεκτρονικών κουπονιών, τον τρόπο ελέγχου των δικαιούχων και τη συμμετοχή των καταστημάτων αναμένεται να αποσαφηνιστούν με τον Οδηγό εφαρμογής του προγράμματος.

Αλλαγή στη φιλοσοφία της κοινωνικής βοήθειας

Η υπουργός Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, Δόμνα Μιχαηλίδου, έχει παρουσιάσει τη νέα παρέμβαση ως μια αλλαγή στον τρόπο παροχής της επισιτιστικής στήριξης. Όπως έχει επισημάνει, οι δικαιούχοι θα έχουν μεγαλύτερη ελευθερία επιλογών, καθώς θα μπορούν να προμηθεύονται τα αγαθά που χρειάζονται από τα σημεία πώλησης που εξυπηρετούν καλύτερα τις ανάγκες τους.

Η αναδρομική καταβολή, σύμφωνα με την υπουργό, συνδέεται με τη διαπραγμάτευση που πραγματοποιήθηκε με την Ευρωπαϊκή Ένωση, προκειμένου να εξασφαλιστεί η δυνατότητα κάλυψης προηγούμενου χρονικού διαστήματος.

Για την υλοποίηση του νέου συστήματος προβλέπονται ευρωπαϊκοί πόροι ύψους 400 εκατομμυρίων ευρώ για την επόμενη διετία. Η επιτυχία του προγράμματος θα κριθεί από την ταχύτητα εφαρμογής του, την απρόσκοπτη λειτουργία των ηλεκτρονικών κουπονιών και, κυρίως, από το κατά πόσο η ενίσχυση θα φτάσει έγκαιρα σε εκείνους που τη χρειάζονται.

Με την ακρίβεια να εξακολουθεί να πιέζει τα οικογενειακά εισοδήματα, το νέο Market Pass αποκτά ιδιαίτερη σημασία για χιλιάδες ευάλωτα νοικοκυριά, που περιμένουν να δουν στην πράξη πώς θα λειτουργήσει η νέα μορφή επισιτιστικής βοήθειας και πότε θα πιστωθούν τα πρώτα ποσά.