Σοβαρές αστοχίες στους ελέγχους για τις αγροτικές ενισχύσεις
Δεν είναι μία ακόμη παρατήρηση των Βρυξελλών που μπορεί να περάσει στα ψιλά. Η έκθεση της DG AGRI για τους ελέγχους στις αγροτικές ενισχύσεις ανοίγει ξανά μια δύσκολη συζήτηση για το πώς ελέγχεται στην Ελλάδα ποιος δικαιούται να πάρει κοινοτικά χρήματα και με ποια στοιχεία.
Οι ευρωπαϊκοί έλεγχοι του Ιουλίου εντόπισαν προβλήματα τόσο στην πιστοποίηση της βιολογικής παραγωγής όσο και στον τρόπο με τον οποίο αντιμετωπίζονται οι κοινόχρηστοι βοσκότοποι. Και το ενδιαφέρον δεν βρίσκεται μόνο στις παρατηρήσεις, αλλά στους αριθμούς που τις συνοδεύουν.
Για το 2025, από περίπου 101.675 επιχειρήσεις βιολογικής παραγωγής, οι ελεγκτές εντόπισαν 317 περιπτώσεις στις οποίες δεν προέκυπτε ότι είχε γίνει η υποχρεωτική ετήσια εξακρίβωση συμμόρφωσης. Για τις 301 από αυτές δεν υπήρχε, σύμφωνα με τα στοιχεία της έκθεσης, ξεκάθαρη εικόνα για το τι ακριβώς είχε συμβεί.
Ακόμη πιο χαρακτηριστική είναι η εικόνα από τους ελέγχους. Υπήρξαν επιθεωρητές που εμφανίζονται να έχουν πραγματοποιήσει πάνω από 1.000 ελέγχους μέσα στο 2025, ενώ σε άλλες περιπτώσεις καταγράφονται πέντε έως οκτώ επιθεωρήσεις την ίδια ημέρα. Οι αριθμοί αυτοί είναι που κάνουν την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να ζητά περισσότερες εξηγήσεις για το κατά πόσο όλοι οι έλεγχοι έγιναν πραγματικά και με τον τρόπο που προβλέπεται.
Στο μεταξύ, ούτε τα ίδια τα στοιχεία φαίνεται να είναι απολύτως τακτοποιημένα. Για τον αριθμό των επιχειρήσεων με πιστοποιητικό βιολογικής παραγωγής εμφανίζονται σημαντικές αποκλίσεις μεταξύ διαφορετικών καταγραφών των ελληνικών αρχών. Όταν δεν υπάρχει μία κοινή και αξιόπιστη βάση δεδομένων, ο έλεγχος γίνεται εκ των πραγμάτων δυσκολότερος.
Το ίδιο θέμα εμφανίζεται και στους βοσκότοπους. Η DG AGRI διαπιστώνει περιπτώσεις όπου οι κοινόχρηστες εκτάσεις κατανεμήθηκαν εκτός των ορίων που προβλέπει η ελληνική νομοθεσία, αφήνοντας ανοιχτό το ερώτημα αν μπορεί να αποδειχθεί η πραγματική γεωργική δραστηριότητα στις συγκεκριμένες εκτάσεις.
Η Κομισιόν ξεκαθαρίζει ότι πρόκειται για προκαταρκτικό στάδιο της διαδικασίας και όχι για τελική απόφαση. Η Ελλάδα καλείται πλέον να παρουσιάσει διορθωτικές κινήσεις και να αποδείξει ότι οι αδυναμίες αντιμετωπίζονται.
Για τους αγρότες, πάντως, το θέμα είναι πολύ πιο απλό από τη γραφειοκρατική ορολογία των Βρυξελλών: τα χρήματα της ΚΑΠ πρέπει να πηγαίνουν στους πραγματικούς δικαιούχους και οι έλεγχοι να μπορούν να το αποδεικνύουν χωρίς αστερίσκους.
