Απαγόρευση social media για ανηλίκους κάτω των 15 ετών: Στο τραπέζι νέο αυστηρό πλαίσιο στην Ελλάδα
Η Ελλάδα ετοιμάζεται να εισάγει νόμο που θα απαγορεύει σχεδόν πλήρως τη χρήση μέσων κοινωνικής δικτύωσης από παιδιά κάτω των 15 ετών, σε μια κίνηση που θα τη φέρει στην πρωτοπορία των ευρωπαϊκών χωρών που επιχειρούν να περιορίσουν την ψηφιακή έκθεση των ανηλίκων. Η εξέλιξη αυτή έχει προσελκύσει έντονο ενδιαφέρον στην κοινωνία και στα μέσα ενημέρωσης, καθώς η κυβέρνηση βρίσκεται «πολύ κοντά» στο να ανακοινώσει επίσημα το μέτρο, σύμφωνα με ανώτερη κυβερνητική πηγή που επικαλείται το Reuters.
Το πλαίσιο της πρότασης
Το υπό διαμόρφωση νομοθετικό πλαίσιο προβλέπει την απαγόρευση της πρόσβασης στα social media για άτομα κάτω των 15 ετών. Η πρωτοβουλία εντάσσεται σε ένα ευρύτερο ευρωπαϊκό κύμα νομοθετικών κινήσεων, με χώρες όπως η Ισπανία και η Γαλλία να εξετάζουν αντίστοιχα μέτρα για ανηλίκους, κυρίως με στόχο την προστασία της ψυχικής υγείας και την πρόληψη του ψηφιακού εθισμού.
Σύμφωνα με τα μέχρι τώρα σχέδια, η απαγόρευση δεν θα είναι απλώς μια ρητή «απαγόρευση χρήσης» με βάση ηλικιακά πεδία σε πλατφόρμες. Αντιθέτως, οι ελληνικές αρχές εξετάζουν την υιοθέτηση τεχνολογικών εργαλείων σε επίπεδο συσκευής, τα οποία θα εμποδίζουν την πρόσβαση σε social media από έξυπνες συσκευές που χρησιμοποιούνται από ανήλικους κάτω των 15. Συνεπώς, ακόμη και αν ένα παιδί προσπαθήσει να περιηγηθεί χωρίς λογαριασμό, η πρόσβαση θα μπλοκάρεται αυτόματα.
Τεχνική εφαρμογή και «Kids Wallet»
Στο επίκεντρο του σχεδιασμού βρίσκεται μια ψηφιακή λύση που έχει ήδη τεθεί σε λειτουργία σε πιλοτικό επίπεδο — η εφαρμογή Kids Wallet. Μέσω αυτής, τα στοιχεία των ανηλίκων είναι καταχωρημένα στο κρατικό σύστημα, επιτρέποντας στο λογισμικό να αναγνωρίζει αυτόματα την ηλικία του χρήστη και να φιλτράρει περιεχόμενο ή πλατφόρμες που δεν επιτρέπεται να προβάλλονται σε παιδιά κάτω των 15 ετών.
Το ίδιο σύστημα θα μπορούσε να επεκταθεί και σε άλλες κατηγορίες επικίνδυνου διαδικτυακού περιεχομένου, όπως πλατφόρμες τυχερών παιχνιδιών, αγορών αλκοόλ και τσιγάρων ή sites με ενήλικο περιεχόμενο — ειδικά για ανηλίκους κάτω των 18 ετών.
Η ευρωπαϊκή προοπτική
Η πρόταση της ελληνικής κυβέρνησης συμβαδίζει με πιο αυστηρές προσεγγίσεις που εξετάζονται ή έχουν ήδη προωθηθεί σε άλλες χώρες. Για παράδειγμα, η Ισπανία προτείνει απαγόρευση των social media για άτομα κάτω των 16 ετών, ενώ η Γαλλία συζητά αντίστοιχο νόμο για κάτω των 15 ετών, εντάσσοντας την Ελλάδα σε μια ευρύτερη διεθνή τάση για αυξημένη προστασία των παιδιών στο διαδίκτυο.
Παράλληλα, η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει θέσει κατευθυντήριες οδηγίες για τη βελτίωση των μηχανισμών ταυτοποίησης ηλικίας και για την απομάκρυνση επιβλαβούς περιεχομένου από ανηλίκους, ενώ εξετάζεται και η καθιέρωση ελάχιστης ηλικίας πρόσβασης στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης σε ευρωπαϊκό επίπεδο.
Αντιδράσεις και δημόσιος διάλογος
Η πιθανή απαγόρευση έχει ήδη προκαλέσει ευρεία συζήτηση στην ελληνική κοινωνία. Σύμφωνα με δημοσκόπηση, μεγάλο ποσοστό πολιτών φαίνεται να υποστηρίζει την πρόταση, θεωρώντας την απαραίτητο μέτρο για την προστασία της ψυχικής υγείας και της ασφάλειας των παιδιών στο διαδίκτυο.
Ωστόσο, υπάρχουν και επικριτικές φωνές που υποστηρίζουν ότι τέτοιου είδους ρυθμίσεις θα πρέπει να συνοδεύονται από σχολικές εκπαιδεύσεις, ενίσχυση της ψηφιακής παιδείας και συμμετοχή των γονέων, αντί να στηρίζονται αποκλειστικά σε απαγορευτικά τεχνικά μέτρα.
Τι αναμένεται
Η κυβέρνηση αναμένεται να παρουσιάσει το τελικό σχέδιο νόμου μέσα στους επόμενους μήνες, με στόχο να τεθεί σε ισχύ σύντομα. Με την Ελλάδα να πολιορκεί αυτή την πρωτοβουλία, η απόφαση θα μπορούσε να σηματοδοτήσει μια σημαντική αλλαγή στον τρόπο που οι κοινωνίες ρυθμίζουν την ψηφιακή ζωή των παιδιών και των εφήβων.
